Εξοικονόμηση νερού

1. Μπορούν τα παιδιά να κάνουν κάτι για το νερό;
2. Δραστηριότητες εξοικονόμησης νερού στο σπίτι
3. Δραστηριότητες εξοικονόμησης νερού στο σχολείο

1. Μπορούν τα παιδιά να κάνουν κάτι για το νερό;

Γιατί το νερό είναι βασικό για τη ζωή…

Πόσες ώρες μπορείς να αντέξεις χωρίς νερό; Πόσες μέρες μπορείς να αντέξεις χωρίς μπάνιο; Πώς θα ένιωθες, αν προσπαθούσες να ανοίξεις τη βρύση και δεν έτρεχε ούτε μια σταγόνα; Πώς θα ένιωθες, αν ήξερες ότι πολλοί άνθρωποι στον κόσμο υποφέρουν, αγωνίζονται, τσακώνονται, πολεμούν για λίγο νερό; Είναι δύσκολο να συνειδητοποιήσουμε όλες αυτές τις καταστάσεις, γιατί το νερό υπάρχει, ρέει, τρέχει από τη βρύση μας, κυλάει στις αυλές μας, δροσίζει τα λουλούδια μας, ποτίζει τα χωράφια μας, δίνει ώθηση και κινεί τις μηχανές μας, γίνεται η διασκέδασή μας, το αγαπημένο παιχνίδι για το καλοκαίρι… Το νερό δίνει ζωή στο γαλάζιο πλανήτη μας, εμπλουτίζει κάθε πλευρά της καθημερινής μας ζωής, γίνεται στοιχείο βασικό για όλες τις μορφές ζωής και την ανθρώπινη ζωή, είναι η ίδια η ζωή!

Για φαντάσου να είσαι κουρασμένος, να διψάς και να μην έχεις νερό να πιεις… Έστω, για μερικά λεπτά της ώρας, δεν υπάρχει πρόβλημα. Αλλά, αν αυτό είναι μέρος της καθημερινής σου ζωής, τότε τα πράγματα είναι πολύ δύσκολα… Μπορείς να φανταστείς ότι ένα δισεκατομμύριο διακόσιες χιλιάδες άνθρωποι δεν έχουν καθαρό, ασφαλές νερό να πιουν! Είναι απίστευτο, αλλά πάνω από 6.000 παιδιά, στην Αφρική και άλλες φτωχές χώρες του πλανήτη μας, πεθαίνουν καθημερινά είτε γιατί δεν υπάρχει αρκετό νερό είτε γιατί αυτό, που υπάρχει, είναι ακατάλληλο.

Αλλά και στα δικά μας μέρη όπου το νερό τρέχει ακόμα άφθονο από τις βρύσες των σπιτιών μας, τα προβλήματα δεν είναι λίγα. Ποτάμια που, άλλοτε, έρεαν γάργαρα για αιώνες, λίμνες που ξεδίψαγαν τα ταξιδιάρικα πουλιά του κόσμου, πηγές που δρόσιζαν τα κουρασμένα πρόσωπα των ταξιδευτών δεν υπάρχουν πια, έτσι όπως τα θυμούνται οι παππούδες μας. Σήμερα, χρόνο με το χρόνο, λίμνες ξεραίνονται, ποτάμια φράζονται, θάλασσες ρυπαίνονται, πηγές στερεύουν. Δεν είναι και λίγες οι συνέπειες: τα πουλιά εξαφανίζονται, τα ψάρια λιγοστεύουν, τα φυτά καταστρέφονται και οι άνθρωποι πολύ συχνά πια στις χώρες, στα χωριά και στις πόλεις τσακώνονται για το ποιος θα πρωτοπάρει το πολύτιμο νερό.

Μόλις λίγα χρόνια πριν, οι παππούδες και οι γιαγιάδες μας κουβαλούσαν το νερό με το σταμνί από πηγές, δημόσιες βρύσες, πηγάδια, ενώ σήμερα ανοίγουμε τη βρύση και το νερό ρέει ελεύθερο... Πόσο πολύ, όμως, εκτιμούμε τον τόπο μας, τη φυσική ομορφιά του, το υγρό στοιχείο που ζωογονεί τα πάντα; Πόσο πολύ σεβόμαστε το νερό των λιμνών και των ποταμών, που κάνει μια τεράστια διαδρομή μέσα από πολλές φυσικές περιοχές, για να φθάσει μέχρι τις βρύσες των σπιτιών μας; Είναι αλήθεια ότι σε πολλές χώρες το καθαρό, πόσιμο νερό σπαταλιέται άσκοπα είτε γιατί στάζει η βρύση μας είτε γιατί αφήνουμε τη βρύση να τρέχει, ενώ δε χρειάζεται είτε γιατί χρησιμοποιούμε σε όλες τις οικιακές μας χρήσεις καθαρό πόσιμο νερό…

Μπορούμε να μειώσουμε αυτή τη σπατάλη;

Μπορούμε να αλλάξουμε λίγο τις καθημερινές μας συνήθειες;

Ναι, μπορούμε, αρκεί να το προσπαθήσουμε! Στο χέρι μας είναι να προσέξουμε τη χρήση του νερού, να κάνουμε το σπίτι μας πιο οικολογικό, την πόλη μας πιο ευαίσθητη στα θέματα του νερού και γιατί όχι, να βάλουμε το λιθαράκι μας για έναν κόσμο, που σέβεται το νερό του πλανήτη και το προσφέρει σε όλους τους κατοίκους του, ανεξαιρέτως, ανθρώπους, ζώα και φυτά, χωρίς διακρίσεις! Eμένα με νοιάζει!

Μπορούν τα παιδιά να κάνουν κάτι για το νερό;

Σίγουρα, μπορούν! Και μάλιστα με τις δικές τους πράξεις για το νερό και το περιβάλλον, μπορούν να επηρεάσουν και τον κόσμο των μεγάλων, θυμίζοντάς τους ότι υπάρχουν πολλά, απλά πράγματα που μπορεί να κάνει κανείς, για να σώσει τον πλανήτη….

Κι εγώ τι μπορώ να κάνω για να μειωθεί η σπατάλη νερού;

Περισσότερα απ’ όσα μπορείς να φανταστείς! Μπορείς με λίγη προσπάθεια να γίνεις ένας υπεύθυνος μικρός πολίτης, ένας οικολογικά ευαισθητοποιημένος συνομιλητής με τους συμμαθητές σου και βέβαια, ένας εύστοχος “δάσκαλος” για τους μεγαλύτερους, που έχουν ξεχάσει πόσο σημαντικό αγαθό είναι το πολύτιμο νερό! Μπορείς με το παράδειγμά σου να φέρεις αλλαγές στο σπίτι και το σχολείο, κάνοντας απλά πράγματα, που προστατεύουν το νερό από τη σπατάλη και τη ρύπανση!

Ας δούμε κάποια απ’ αυτά…

Μήπως το καζανάκι στο σχολείο τρέχει και κανείς δεν το φτιάχνει; Θα μπορούσες μετά από συζήτηση με τους δασκάλους και τους συμμαθητές σου, να φροντίσεις για την επιδιόρθωσή του…

Μήπως συνηθίζεις να αφήνεις τη βρύση να τρέχει, όταν δεν χρειάζεται; Θα μπορούσες να καταστρώσεις ένα σχέδιο με πολλούς τρόπους για τη μείωση της σπατάλης του νερού…

Τι άλλο μπορείτε να κάνετε;

Μπορείτε να ιδρύσετε στο σχολείο μια περιβαλλοντική ομάδα! Δουλεύοντας μέσα σε ομάδες μπορείτε όλοι μαζί να ενώσετε τα ενδιαφέροντα, τις επιθυμίες και τα ταλέντα σας, για να προστατεύσετε το νερό… ψάχνοντας για πληροφορίες, διερευνώντας τα προβλήματα, συζητώντας για τις λύσεις, αναλαμβάνοντας δράσεις, ευαισθητοποιώντας τους μεγαλύτερους…

Υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορεί να κάνει κανείς για το νερό…

Ενώστε τις δυνάμεις σας, βάλτε τη φαντασία, την όρεξη και τη δημιουργικότητά σας και μην ξεχνάτε, θα βρείτε αρκετούς ανθρώπους σε όλο τον πλανήτη, έτοιμους να συμμετέχουν σε αυτή την σπουδαία προσπάθεια αλληλεγγύης!

2. Δραστηριότητες εξοικονόμησης νερού στο σπίτι

Γνωρίζετε πόσο νερό χρησιμοποιείτε στο σπίτι σας; Για να δείτε πόσο μεγάλη είναι η ποσότητα του νερού που χρειάζεστε κάθε μέρα ή κάθε μήνα, παρακολουθήστε τον ακόλουθο πίνακα και διαβάστε τον προσεχτικά. Σκεφτείτε με ποια συχνότητα χρησιμοποιείτε νερό για τις διάφορες χρήσεις. Υπολογίστε σε λίτρα το νερό που καταναλώνετε εσύ και η οικογένειά σου για ένα ολόκληρο μήνα! Θυμηθείτε ότι το μεγάλο μπουκάλι χωράει 1,5 λίτρο νερού.

Χρήση Λίτρα Η δική μου κατανάλωση νερού (σε λίτρα) Η κατανάλωση νερού της οικογένειάς μου (σε λίτρα)
Καζανάκι 9/φορά
Γεμάτη μπανιέρα 150
Ντους 15/λεπτό
Πλύσιμο χεριών και προσώπου 30/2 λεπτά
Πλυντήριο ρούχων 150/φορά
Πλυντήριο πιάτων 50/φορά
Πλύσιμο φρούτων και λαχανικών 15/λεπτό
Πλύσιμο πιάτων στο χέρι 150/ημέρα
Πλύσιμο αυτοκινήτου 150/φορά

Ερωτήσεις

Παρατήρησε τους υπολογισμούς που έκανες και σκέψου:

  • Ποια από τις χρήσεις απορροφά τη μεγαλύτερη ποσότητα νερού;
  • Ξέρεις ότι σε όλες αυτές τις χρήσεις χρησιμοποιείς καθαρό, πόσιμο νερό;
  • Θα μπορούσες σε κάποιες να χρησιμοποιείς το ίδιο νερό; Αν ναι σε ποιες;

Μπορούμε να εξοικονομήσουμε νερό στο σπίτι;

Μερικές φορές, μας φαίνεται δύσκολο ή άσκοπο να αλλάξουμε κάποιες συνήθειες στην καθημερινή μας ζωή, γιατί θεωρούμε το νερό που φτάνει ως τα σπίτια μας ότι είναι άφθονο και δεδομένο. Το νερό, όμως, στις σύγχρονες πόλεις σπαταλιέται αλόγιστα και δε θα είναι για πάντα άφθονο, αν δεν προσέξουμε όλοι. Δε χρειάζεται να περιορίσουμε τις βασικές ανάγκες μας, μπορούμε με μικρές αλλαγές στη συμπεριφορά μας να πετύχουμε μεγάλη μείωση στην κατανάλωση νερού. Αρκεί να έχουμε στο μυαλό μας τις παρακάτω τρεις ερωτήσεις:

  • Χρειάζεται να χρησιμοποιήσω νερό;
  • Για παράδειγμα, χρειάζεται να πλύνουμε το πεζοδρόμιο ή την αυλή με καθαρό, πόσιμο νερό; Θα αρκούσε ένα καλό σκούπισμα

  • Χρησιμοποιώ όσο λιγότερο γίνεται;
  • Κλείνοντας τη βρύση όση ώρα σαπουνίζουμε τα χέρια μας ή βουρτσίζουμε τα δόντια μας, εξοικονομούμε 15 λίτρα νερού το λεπτό.

  • Το χρησιμοποιώ με τον καλύτερο δυνατό τρόπο;
  • Μπορούμε να πλένουμε τα φρούτα και τα λαχανικά σε μια λεκάνη με νερό, αντί να τα πλένουμε με τρεχούμενο νερό με τη βρύση συνεχώς ανοιχτή, εξοικονομώντας το λιγότερο δέκα λίτρα την ημέρα. Το νερό που μένει στη λεκάνη, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για το πότισμα των φυτών ή και για άλλες ανάγκες του σπιτιού, αρκεί να μην έχει σαπουνάδα.

Πείραμα

Κάθε φορά που τραβάς το καζανάκι της τουαλέτας, ξοδεύεις περίπου 9 λίτρα καθαρού πόσιμου νερού! Χωρίς να είναι απαραίτητο! Να κάτι που θα διασκεδάσετε: Τοποθετήστε ένα πλαστικό αντικείμενο π.χ. πλαστικό μπουκάλι μέσα στο καζανάκι της τουαλέτας, αφού πρώτα το γεμίσετε με πετραδάκια για να έχει βάρος. Το μπουκάλι με τον όγκο του, θα εμποδίζει να χάνεται όλο το νερό. Κι έτσι θα εξοικονομείτε έως 3 λίτρα νερού κάθε φορά που θα τραβάτε το καζανάκι!

Δραστηριότητες

  • Με ποιους άλλους τρόπους μπορούμε να εξοικονομήσουμε νερό στο μπάνιο;
  • Όταν πλένουμε το πρόσωπό μας….
    Όταν βουρτσίζουμε τα δόντια μας…
    Όταν κάνουμε το μπάνιο μας…
    Όταν το νερό τρέχει με μεγάλη πίεση…
    Όταν μια βρύση στάζει;

  • Με ποιους τρόπους μπορούμε να εξοικονομήσουμε νερό στην κουζίνα;
  • Όταν πλένουμε τα πιάτα στο νεροχύτη….
    Όταν χρησιμοποιούμε απορρυπαντικά πιάτων…
    Όταν βάζουμε πλυντήριο πιάτων…
    Όταν θέλουμε δροσερό νερό το καλοκαίρι…

  • Με ποιους τρόπους μπορούμε να εξοικονομήσουμε νερό στον κήπο;
  • Με ποιους τρόπους μπορούμε να εξοικονομήσουμε νερό στο πλύσιμο του αυτοκινήτου;

3. Δραστηριότητες εξοικονόμησης νερού στο σχολείο

Όπως και στο σπίτι μας, έτσι και στο σχολείο μπορούμε με μικρές αλλαγές στη συμπεριφορά μας, αλλά και με κάποιες τεχνικές αλλαγές να εξοικονομήσουμε νερό. Ας βάλουμε ένα στόχο... να μειώσουμε την κατανάλωση νερού κατά 20%! Ζητήστε έναν πρόσφατο λογαριασμό της ΔΕΥΑΤ και αφού βρείτε πόσο νερό καταναλώνεται στο σχολείο, υπολογίστε σε λίτρα το 20%.

Το σχολείο σας μπορεί να το καταφέρει και να γίνει παράδειγμα για τη γειτονιά και για τα υπόλοιπα σχολεία. Πρώτα, όμως, χρειάζεται να κάνετε έναν προσεκτικό έλεγχο στο προαύλιο και τις τουαλέτες του σχολείου, για να εξακριβώσετε τι ακριβώς συμβαίνει! Γίνεται σωστά η χρήση του νερού ή υπάρχουν βρύσες που στάζουν και καζανάκια που τρέχουν;

Έλεγχος και κατάσταση λειτουργίας στις τουαλέτες
Πόσες βρύσες υπάρχουν στις τουαλέτες;
Πόσα καζανάκια υπάρχουν στις τουαλέτες;
Πόσες βρύσες λειτουργούν κανονικά;
Πόσα καζανάκια λειτουργούν κανονικά;
Πόσες βρύσες στάζουν; Πόσα καζανάκια στάζουν;
Από πόσες βρύσες λείπουν εξαρτήματα;
Από πόσα καζανάκια λείπουν εξαρτήματα;
Πόσες βρύσες χρειάζονται επισκευή;
Πόσα καζανάκια χρειάζονται επισκευή;
Πόσες βρύσες πρέπει να αντικατασταθούν;
Πόσα καζανάκια πρέπει να αντικατασταθούν;

Σκόπιμο, είναι να σχεδιάσετε έναν παρόμοιο πίνακα για τις τουαλέτες των εκπαιδευτικών, αλλά και τις βρύσες του προαυλίου και του κυλικείου.
Μπορείτε, μάλιστα, να χωριστείτε σε ομάδες και να αναλάβετε κάθε ομάδα χωριστά αυτούς τους χώρους του σχολείου. Μετρήστε, καταγράψτε σημειώσεις και συζητήστε μεταξύ σας τις παρατηρήσεις σας!

Πείραμα

Θέλετε να μάθετε αν χάνουν νερό τα καζανάκια του σχολείου σας; Γίνετε ανιχνευτές διαρροών νερού! Ανοίξτε το καπάκι από τα καζανάκια και ρίξτε μερικές σταγόνες πράσινης μπογιάς. Περιμένετε να περάσει λίγη ώρα, περίπου 15 λεπτά και μετά κοιτάξτε στις λεκάνες της τουαλέτας. Αν δείτε να τρέχει πράσινο νερό, πάει να πει πως μόλις ανακαλύψατε μια διαρροή!

Δραστηριότητα

  • Γνωρίζουμε ότι η μικρότερη σταγόνα από μια βρύση που στάζει μπορεί να σπαταλήσει περίπου 3 λίτρα νερού ανά ημέρα. Υπολογίστε, τώρα, πόσα λίτρα νερού σπαταλούνται σε ένα μήνα (30 ημέρες) από τις βρύσες στο προαύλιό σας, που στάζουν (εάν στάζουν)
  • Υπάρχει ένας απλός τρόπος να ελέγξετε για διαρροές στο δίκτυο του σχολείου! Ρωτήστε πού βρίσκεται ο μετρητής στο σχολείο και με τη βοήθεια του δασκάλου ή της δασκάλας σας σημειώστε την ένδειξη, πριν κλείσει το σχολείο για το Σαββατοκύριακο. Μόλις γυρίσετε τη Δευτέρα το πρωί, σημειώστε πάλι την ένδειξη. Υπάρχει διαφορά από την προηγούμενη; Συνεχίστε την έρευνα στο χώρο του σχολείου! Χρειάζεται να συγκεντρώσετε όλες τις απαραίτητες πληροφορίες!
  • Ρωτήστε την καθαρίστρια του σχολείου να σας πει αν εκείνη εντοπίζει κάποια προβλήματα από τη χρήση του νερού στις τουαλέτες. Κρατήστε σημειώσεις.
  • Ρωτήστε το διευθυντή του σχολείου να σας πει πόσο συχνά γίνεται έλεγχος, επιδιορθώσεις ή αλλαγές στις τουαλέτες του σχολείου!
  • Επισκεφτείτε το κυλικείο του σχολείου και ρωτήστε, αν εντοπίζουν κάποιο πρόβλημα από τη χρήση του νερού. Με την ευκαιρία, ρωτήστε και πόσα μπουκάλια εμφιαλωμένου νερού πουλάνε περίπου το μήνα!

Έρευνα

Θέλετε ένα πρακτικό αποτέλεσμα από τη μέχρι ώρα προσπάθειά σας στην εξοικονόμηση του νερού στο σχολείο; Συνεννοηθείτε με το διευθυντή του σχολείου κι επιδιώξτε μια επικοινωνία με τους τεχνικούς του δήμου που ανήκει το σχολείο σας.

Ενημερώστε τους υπαλλήλους του δήμου αναλυτικά, για τα προβλήματα που εντοπίσατε στις χρήσεις του νερού. Παρουσιάστε τους σχετικούς πίνακες με τις καταγραφές σας και εξασφαλίστε ότι θα επιδιορθώσουν τις χαλασμένες βρύσες και τα καζανάκια του σχολείου σας. Συζητήστε μαζί τους και για άλλες λύσεις που θα βοηθούσαν στην εξοικονόμηση του νερού!

Το ξέρετε αυτό;

Σ΄ ένα σχολείο της Αγγλίας, οι μαθητές μαζί με τους εκπαιδευτικούς τους κατάφεραν με ανάλογες ενέργειες να μειώσουν την κατανάλωση νερού κατά 73% ! Η κατανάλωση νερού ανά ημέρα έφτασε να είναι μικρότερη, απ’ ότι ήταν κατά την περίοδο των γιορτών πριν την έναρξη του προγράμματος!

Δράσεις για να μάθει όλο το σχολείο…

Η πρωτοβουλία σας στην εξοικονόμηση του νερού αποτελεί μια πολύ σπουδαία δράση! Φροντίστε να τη διαδώσετε και στα υπόλοιπα παιδιά του σχολείου ή της γειτονιάς σας…αφού το νερό μας αφορά ΟΛΟΥΣ!

  • Ενημερώστε όλες τις τάξεις του σχολείου σας! Ζητήστε από κάθε τάξη χρόνο 10 λεπτών για να τους μιλήσετε και καλέστε τους να πάρουν μέρος στη μείωση της κατανάλωσης του νερού. Ζητήστε από τους δασκάλους σας να πάρουν κι αυτοί μέρος στην προσπάθεια.
  • Οργανώστε μια μικρή εκδήλωση στο χώρο του σχολείου! Καλέστε ολόκληρο το σχολείο να συμμετέχει. Απευθυνθείτε, ακόμη στα γειτονικά σχολεία, αλλά και στους γονείς σας. Όσο πιο πολλοί, τόσο καλύτερα…
  • Φτιάξτε αφίσες! Σχεδιάστε σε απλό χαρτί μία ή περισσότερες αφίσες σχετικά με την εξοικονόμηση νερού στο σχολείο και τοποθετήστε την στους διαδρόμους του σχολείου, ώστε να παρακινήσετε και τους υπόλοιπους μαθητές να καταναλώνουν λιγότερο νερό. Τοποθετήστε ένα μεγάλο χαρτόνι στον πίνακα ανακοινώσεων της τάξης ή του σχολείου, για να σημειώνετε χρήσιμες ιδέες εξοικονόμησης!
  • Δημιουργήστε ένα φυλλάδιο! Με πολύ απλά υλικά δημιουργήστε ένα ενημερωτικό έντυπο για την εξοικονόμηση νερού και μοιράστε το στο σχολείο. Εξηγήστε, γιατί το νερό είναι σημαντικό και πώς μπορεί ο καθένας να εξοικονομήσει νερό. Εμπλουτίστε το έντυπο με ζωγραφιές και παιχνίδια, ώστε να γίνει πιο διασκεδαστικό!
  • Δημιουργήστε ένα περιβαλλοντικό παιχνίδι! Βρείτε ένα μπαλάκι και κάντε ένα μεγάλο κύκλο στο προαύλιο του σχολείου. Πετάξτε το μπαλάκι σε έναν συμμαθητή σας. Ο κάθε μαθητής που πιάνει το μπαλάκι, θα πρέπει να πει έναν τρόπο εξοικονόμησης νερού και μετά να πετάξει το μπαλάκι σε κάποιον άλλον. Έτσι, θα ακούσετε κι άλλες ιδέες, που δεν είχατε σκεφτεί…

Πάνω

e-services